Strona główna » Liceum » Język polski » XX lecie


Konfrontacja rzeczywistości II Rzeczpospolitej z mitem „szklanych domów”. Określ jej znaczenie w powieści „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego.



Poprzednia praca: Impresjonizm w sztuce (2)
Następna praca: Przedstaw człowieka i jego relacje ze światem oraz innymi ludźmi w „Granicy” Zofii Nałkowskiej.



Treść: Pierwsze poważniejsze zetknięcie Cezarego z Polską następuje, gdy wraz z cudem odnalezionym ojcem jadą pociągiem przez ogarniętą rewolucją Rosję. Ojciec, pragnąc przekonać syna do powrotu do ojczyzny przodków, opowiada mu mit o szklanych domach. Według opowieści ojca, w Polsce rozkwitła nowa cywilizacja oparta na genialnym w swojej prostocie wynalazku, który umożliwił produkcję niezwykle trwałego szkła, z którego powstają domy oraz całe osiedla i miasta. Szkło uzyskuje się ze zwykłego, bezużytecznego piasku, którego wielkie ilości można za bezcen zdobyć nad Bałtykiem, natomiast cała energia potrzebna do funkcjonowania niezbędnych w procesie produkcji maszyn pochodzi z wykorzystania sił natury. Nowe, szklane domy są czyste, wygodne, funkcjonalne i estetyczne, łatwe w montażu i przede wszystkim niezmiernie tanie.
Poprzez ten wynalazek (którego autorem miał być według ojca Cezarego ich kuzyn – też Baryka) dokonała się rewolucja cywilizacyjna. Całkowicie zmieniła oblicze polska wieś, zasadniczej poprawie uległy warunki higieniczne chłopskiego bytowania – gdyż prócz szklanych domów powstały elektrownie wykorzystujące energię wody i napędzające urządzenia, które ułatwiają pracę ludzi i czynią ją bardziej efektywną. Ludzie żyją zdrowiej i dostatniej, wykorzystując siły natury. Baryka zapewnił wszystkim pracę i tanie mieszkania, a także zdrowe życie. Jest idealistą, który „nie chce stawiać nic innego w miastach i na wsiach, oprócz domów robotniczych, szpitali, muzeów, domów dla pracującej inteligencji, dla przeciętnych, szarych ludzi, dla zmęczonych dzisiejszą walką.”
W kraju dokonała się reforma rolna a zakłady przemysłowe przeszły w ręce robotników. Mało tego – przemianie uległa cała dotychczasowa hierarchia wartości. Pieniądze straciły swoje znaczenie, najważniejszymi wartościami stały się praca, zdrowie, spokój wewnętrzny. A wszystko to za sprawą ludzkiego geniuszu, poświęcenia i umiejętnego zagospodarowania natury.
Mit o szklanych domach to oczywiście utopia można by rzec, techniczna czy technologiczna, bo zbudowanie idealnego świata miałoby się dokonać drogą wynalazku. Tego typu utopia ma swój jeszcze dziewiętnastowieczny rodowód i spotkaliśmy się już z nią choćby w „Lalce” Prusa (marzenia Wokulskiego – najpierw o skonstruowaniu perpetuum mobile, potem o statkach latających). Trudno powiedzieć, czy sam Seweryn Baryka wierzy w to co mówi synowi, czy to rojenia ciężko chorego, żyjącego nadzieją powrotu do ojczyzny człowieka, a może raczej próba wzbudzenia w Cezarym zainteresowania tą nieznaną i tajemniczą Polską. Syn z pewnością przyjmuje rewelacje ojca sceptycznie, choć jednak chyba po części zaczyna wierzyć w jego słowa. Dla nas interesujące jest jednak co innego – otóż Polska szklanych domów to ten właśnie ideał, ta właśnie kraina marzeń, o której może naiwnie, ale w dobrych intencjach – śnili na jawie Mickiewicz, Słowacki, Norwid i ich następcy, a wśród nich Żeromski. Tak mniej więcej wyobrażali sobie niepodległą Rzeczpospolitą ci, którzy o nią walczyli bronią, piórem czy mozolną pracą. Żeromski konstruując taki obraz, jawnie naiwny i ewidentnie utopijny – rozlicza się z tymi mrzonkami, także własnymi i boleśnie obniża ich nierealność. Dlatego tak bardzo dramatyczna jest scena pierwszego kontaktu Cezarego z Polską – zamiast szklanych domów widzi zaraz po minięciu granicy „ohydne budynki, stawiane, jak to mówią, psim swędem, z najtańszego materiału, kryte papą, którą wiatr poobdzierał a zimowe pluty podziurawiły doszczętnie”. Dostrzega brud, brzydotę i nędze. Polska, do której przyjechał, to nie Arkadia, lecz borykające się z licznymi problemami państwo, to nie spełnione marzenie idealistów – lecz brutalna rzeczywistość. Rzeczywistość, z którą teraz trzeba było się zmierzyć – świadom tego był Żeromski i świadomość tę zdobywał także jego bohater.
...


Widzisz tylko część pracy, aby zobaczyć całość, musisz się zalogować.

Nie masz jeszcze u Nas konta? Na co czekasz? ZAREJESTRUJ SIĘ JUŻ TERAZ

Zapomniałeś hasła? Skorzystaj z formularza przypominającego hasło.


Czytano: 967 , autor: elkakida , Ocena: 48.63

      Blip Śledzik Twitter Facebook Buzz Wykop

Inne podobne teksty do tytułu Konfrontacja rzeczywistości II Rzeczpospolitej z mitem „szklanych domów”. Określ jej znaczenie w powieści „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego.

Brak podobnych prac w bazie danych.

Losowe teksty z tej samej kategorii

Monte Casino
Miłość (3)
Awangarda Krakowska
Futuryzm jako awangarda poetycka (inspiracje zagraniczne, oddźwięk na terenie Polski).
Człowiek w labiryncie życia - "Proces" Kafki.
Bohaterowie "Kamieni na szaniec" w czasie wojny.
Prowokacyjny i polemiczny charakter wiersz J.Tuwima pt.: „Do prostego człowieka"
Egzystencjalizm. (3)
Jak postrzegasz metaforyczną wymowę tytułu powieści Zofii Nałkowskiej „Granica” i jej związek z problematyką utworu?
Analiza porównawcza wierszy "Piśń XXIV" Jana Kochanowskiego i "Do losu" Juliana Tuwima.


Wasze komentarze

Brak komentarzy dla danej pracy.




Zmień kategorię:

Zobacz także:

Język polski
Antyk i Biblia Antyk i Biblia
Barok Barok
Biografie Biografie
Charakterystyki Charakterystyki
Gramatyka Gramatyka
Inne Inne
Konspekty Konspekty
Listy Listy
Materiały do matury Materiały do matury
Młoda polska Młoda polska
Motywy Motywy
Oświecenie Oświecenie
Plany wydarzeń Plany wydarzeń
Pozytywizm Pozytywizm
Prace przekrojowe Prace przekrojowe
Prasówki Prasówki
Prezentacje maturalne Prezentacje maturalne
Recenzje Recenzje
Renesans Renesans
Romantyzm Romantyzm
Rozprawki Rozprawki
Streszczenia Streszczenia
Średniowiecze Średniowiecze
Tematy wolne Tematy wolne
Wiersze Wiersze
Wspołczesność Wspołczesność
XX lecie XX lecie

A A A A - zmień wielkość czcionki


Oceń pracę:

Ocena pracy wynosi 48.63.

Informacje o pracy:

⇒Dodano: 2009-02-10 12:42:12
⇒Czytano: 967
Autor: elkakida


Dodatkowe opcje:

Drukuj stronę
ZGŁOŚ NARUSZENIE
Wyślij znajomemu
Dodaj do ULUBIONYCH



Dodaj komentarz:

Tytuł:

Treść: